# Oplichting herkennen voordat het je geld kost

> Oplichters verkopen geen crypto maar een gevoel: haast, hebzucht of verliefdheid. Merk je dat gevoel, stop dan, controleer en laat iemand meekijken.

Leerpad: Crypto: wat is wat, les 6 van 7. Bron: https://kurswert.nl/leren/crypto/oplichting. Bijgewerkt: 2026-10-13.

Bij de Fraudehelpdesk werd in 2025 voor 34,1 miljoen euro aan schade door beleggingsfraude gemeld, tegen 25,5 miljoen een jaar eerder. Ruim twee derde daarvan, 23,1 miljoen euro, liep via crypto. En dat zijn alleen de meldingen. Denk niet dat dit alleen ouderen overkomt. Oplichters zitten waar jij zit: op Instagram, TikTok, Telegram en datingapps.

## De rode vlaggen

- **Gegarandeerd rendement.** "1% per dag" of "verdubbel je inleg in een maand". Echte beleggingen garanderen niets. Hoe mooier de belofte, hoe zekerder het nep is.
- **Haast.** "Alleen vandaag" of "nog drie plekken". Tijdsdruk moet voorkomen dat je nadenkt of iemand om raad vraagt.
- **WhatsApp- en Telegramgroepen.** Een "mentor" of "professor" deelt gratis tips en leden posten screenshots van hun winst. Veel van die leden zijn nepaccounts.
- **Nepadvertenties met bekende Nederlanders.** Een nepnieuwsartikel waarin een BN'er zijn "geheime beleggingstruc" onthult. Die BN'er weet van niets. John de Mol stapte hierover in 2019 al naar de rechter tegen Facebook.
- **Romance en pig butchering.** Iemand van een datingapp, of van een "verkeerd verbonden" berichtje, bouwt wekenlang een band met je op en vertelt dan hoe hij of zij rijk wordt met crypto. De naam verwijst naar een varken dat eerst wordt vetgemest en dan geslacht.
- **Phishing.** Nepmails, nep-sms'jes en namaaksites van je platform of wallet, vaak via een advertentie bovenaan in een zoekmachine. Ze willen je inloggegevens of je herstelzin.
- **Nep-platforms.** Een mooie app waarin je saldo elke dag groeit. Opnemen lukt niet, of pas na "belasting" of "vrijgavekosten".
- **Pump and dump en rug pulls.** Een groep jaagt samen de koers van een kleine munt op, de organisatoren verkopen aan de nieuwkomers. Bij een rug pull gaan de makers er met de kas vandoor.
- **Giveaways.** "Stuur 0,1 bitcoin en krijg er 0,2 terug", vaak met een deepfakevideo van een bekend persoon. In 2020 ging dat zelfs via de gehackte Twitter-accounts van onder anderen Barack Obama en Elon Musk.
- **Herstelfraude.** Ben je opgelicht, dan meldt zich iemand die belooft je geld terug te halen, tegen betaling vooraf. Vaak is het dezelfde bende met een nieuw verhaal.

### Zo verloopt pig butchering vaak

Lisa (24) krijgt op Instagram een berichtje van Daniel. Ze kletsen wekenlang, hij is grappig en attent. Dan vertelt hij over een cryptoplatform waar hij veel mee verdient. Lisa stort €250 en ziet dat in een paar weken groeien naar €400. Ze haalt €100 op, en dat lukt. Vertrouwen gewonnen.

Ze zet haar spaargeld van €5.000 erbij en later nog €3.000 die ze leent. Haar saldo staat op €14.000. Om op te nemen moet ze eerst 15% "belasting" betalen: €2.100. Ze betaalt. Daarna is Daniel onbereikbaar en de app offline. Lisa is €10.250 kwijt. De namen zijn verzonnen, het patroon komt veel voor.

## Het is misgegaan. Wat nu?

1. **Betaal niets meer.** Ook niet voor "belasting", "vrijgavekosten" of een advocaat die zich spontaan meldt.
2. **Bel meteen je bank** als je via je bankrekening hebt betaald. Soms is een betaling nog tegen te houden.
3. **Bewaar alles:** chats, screenshots, namen, websites, wallet-adressen en transactiegegevens.
4. **Doe aangifte bij de politie.** Weet je niet hoe, bel dan 0900-8844.
5. **Meld het bij de Fraudehelpdesk** via 088 786 7372. Daar helpen ze je verder, en jouw melding helpt anderen te waarschuwen.
6. **Kijk op de waarschuwingslijst van de AFM** en meld de partij bij de AFM als hij er nog niet op staat.
7. **Beveilig je accounts.** Verander je wachtwoorden. Is je herstelzin uitgelekt, zet je crypto dan direct over naar een nieuwe wallet met een nieuwe herstelzin.

Neem nooit een beslissing over geld op de dag dat iemand je erover benadert, en laat een vriend, ouder of huisgenoot meekijken. Dat raadt ook de Fraudehelpdesk aan. Tijdsdruk is het wapen van de oplichter, een tweede paar ogen is jouw verdediging.

En schaam je niet. Oplichters zijn professionals met scripts en hele teams. Wie erover praat, beschermt de volgende.

## Onthoud

- Gegarandeerd rendement, haast en geheimzinnigheid zijn de grootste rode vlaggen.
- Begint iemand die je alleen online kent over beleggen, stop dan het gesprek.
- Moet je betalen om je eigen geld op te nemen, dan is het al weg. Betaal niets meer.
- Meld fraude bij de Fraudehelpdesk en doe aangifte. Wie belooft je geld terug te halen tegen betaling vooraf, is de volgende oplichter.

## Bronnen

- [Fraudehelpdesk: persbericht jaarcijfers 2025](https://www.fraudehelpdesk.nl/wp-content/uploads/2026/02/Persbericht-jaarcijfers-2025-final.pdf)
- [Fraudehelpdesk: een terugblik op 2025](https://www.fraudehelpdesk.nl/wp-content/uploads/2026/02/Terugblik-2025.pdf)
- [AFM: waarschuwingen](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/waarschuwingen)
- [AFM: zie jij de red flags bij finfluencers?](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/zelf-beleggen/red-flags-bij-finfluencers)
- [AFM: register van cryptodienstverleners](https://www.afm.nl/en/sector/registers/vergunningenregisters/cryptopartijen)

Dit is uitleg, geen beleggingsadvies. Beleggen brengt risico's met zich mee. Bron: Kurswert, https://kurswert.nl/leren/crypto/oplichting
