# Bewaren: exchanges, wallets en je herstelzin

> Wie de sleutels heeft, heeft de crypto. Bij een platform vertrouw je op dat bedrijf, met een eigen wallet op jezelf. Je herstelzin geef je aan niemand.

Leerpad: Crypto: wat is wat, les 5 van 7. Bron: https://kurswert.nl/leren/crypto/wallets. Bijgewerkt: 2026-10-13.

Een bankpas kun je blokkeren en een vergeten wachtwoord kun je resetten. Bij crypto werkt dat anders. Wie de sleutel heeft, heeft het geld. Raak je de sleutel kwijt, dan ben je je crypto kwijt. Wordt hij gestolen, dan meestal ook.

## Wat een wallet eigenlijk is

Je crypto zit niet in je wallet. De munten staan op de [blockchain](https://kurswert.nl/leren/crypto/blockchain), gekoppeld aan een adres. Je wallet bewaart de sleutel die bewijst dat jij ze mag versturen: je private key.

Zie het als een kluisje met een glazen deur. Iedereen ziet wat erin ligt en mag er iets in stoppen. Daarvoor deel je je adres, net als je rekeningnummer. Openmaken kan alleen wie de sleutel heeft. Die deel je nooit.

## Bij een platform of zelf bewaren

Koop je crypto bij een handelsplatform (een exchange) en laat je het daar staan, dan beheert het platform de sleutels. Dat is makkelijk: wachtwoord vergeten is geen ramp. Maar je bent afhankelijk van dat bedrijf. In de cryptowereld zeggen ze: not your keys, not your coins. Niet jouw sleutels, niet jouw munten.

Onder MiCA moet een platform met vergunning jouw crypto gescheiden houden van zijn eigen bezit, zodat schuldeisers er bij een faillissement niet bij kunnen. Een garantiestelsel is er niet: crypto valt niet onder het depositogarantiestelsel en niet onder het beleggerscompensatiestelsel. Meer daarover in [AFM, DNB en wat er gebeurt als je broker omvalt](https://kurswert.nl/leren/nederland/toezicht-en-bescherming).

Bewaar je zelf, dan gebruik je een wallet-app of een hardware wallet: een apparaatje ter grootte van een usb-stick dat je sleutels offline houdt. Dan ben je je eigen bank, zonder helpdesk.

| | Bij een platform | Zelf bewaren |
| --- | --- | --- |
| Wie heeft de sleutels? | Het platform | Jij |
| Wachtwoord vergeten | Je stelt een nieuw wachtwoord in | Alleen te herstellen met je herstelzin |
| Platform failliet of gehackt | Je hangt af van hoe goed het platform je crypto heeft gescheiden en beveiligd | Raakt jou niet |
| Grootste risico | Het bedrijf | Jijzelf |

### Wat FTX liet zien

FTX was een van de grootste cryptoplatforms ter wereld, tot het in november 2022 failliet ging. Klantengeld bleek naar zusterbedrijf Alameda Research te zijn gesluisd. Klanten konden niet meer bij zo'n 8 miljard dollar. Oprichter Sam Bankman-Fried kreeg in 2024 vijfentwintig jaar cel.

De meeste klanten krijgen uiteindelijk zo'n 119% van hun tegoed terug, maar gerekend in dollars tegen de koers van november 2022. Wie er 1 bitcoin had staan, krijgt ongeveer 20.000 dollar. Had diegene die bitcoin zelf bewaard, dan was hij op de top van oktober 2025 zo'n 126.000 dollar waard geweest.

## Je herstelzin: de reservesleutel van alles

Maak je een eigen wallet aan, dan krijg je een herstelzin (seed phrase): meestal 12 of 24 woorden uit een vaste lijst van 2048 Engelse woorden. Daarmee zet je je wallet op elk ander apparaat terug. Dus ook: wie die woorden heeft, kan vanaf de andere kant van de wereld alles meenemen.

Kwijt is echt kwijt. Analysebureau Chainalysis schatte dat 2,8 tot 3,8 miljoen bitcoin voorgoed onbereikbaar is. De Brit James Howells gooide in 2013 een harde schijf weg met de sleutels van 8.000 bitcoin. In januari 2025 oordeelde een rechter dat hij niet op de vuilnisbelt mocht gaan zoeken.

Geen platform, walletmaker of helpdesk vraagt ooit om je herstelzin. Wie erom vraagt, is een oplichter. Zonder uitzondering.

## Checklist: zo begin je veilig

1. Kies alleen een platform met MiCA-vergunning en controleer dat zelf in het register van de AFM.
2. Gebruik een uniek wachtwoord en zet tweestapsverificatie aan met een authenticator-app, niet via sms.
3. Bewaar je zelf, schrijf je herstelzin dan op papier. Nooit in je telefoon, in de cloud, in je mail of op een foto.
4. Bewaar dat papier op twee veilige plekken, bijvoorbeeld thuis en bij je ouders.
5. Stuur eerst een klein testbedrag. Kopieer adressen en controleer ze teken voor teken: oplichters maken adressen die aan begin en eind op het echte lijken.
6. Gaat het om een bedrag dat je echt zou missen, overweeg dan een hardware wallet. Koop die rechtstreeks bij de maker, nooit tweedehands.
7. Download wallet-apps alleen via de link op de officiële website van de maker. Er circuleren veel nep-apps.

Begin klein bij een platform met vergunning, leer hoe het werkt, en stap pas over op zelf bewaren als je deze checklist echt beheerst.

## Onthoud

- Je crypto staat op de blockchain. Je wallet bewaart de sleutel, en wie de sleutel heeft, heeft de crypto.
- Bij een platform vertrouw je op dat bedrijf. Onder MiCA moet het je crypto gescheiden houden, maar een garantiestelsel is er niet.
- Je herstelzin deel je met niemand en bewaar je offline. Wie erom vraagt, is een oplichter.
- Kwijt is kwijt: naar schatting 2,8 tot 3,8 miljoen bitcoin is voorgoed onbereikbaar.

## Bronnen

- [Chainalysis: schatting van het aantal verloren bitcoin](https://www.chainalysis.com/blog/money-supply/)
- [Decrypt: Britse rechter stopt zoektocht naar harde schijf met 8.000 bitcoin (2025)](https://decrypt.co/300342/uk-court-halts-hunt-lost-750-million-worth-bitcoin-in-council-dump)
- [JURIST: Sam Bankman-Fried veroordeeld tot 25 jaar cel (2024)](https://www.jurist.org/news/2024/03/ftx-founder-sam-bankman-fried-sentenced-to-25-years-prison/)
- [NPR: FTX betaalt de meeste klanten terug (2024)](https://www.npr.org/2024/05/09/1250133251/ftx-says-it-will-return-money-to-most-of-its-customers)
- [The Defiant: rechter keurt terugbetaalplan van FTX goed (2024)](https://thedefiant.io/news/cefi/ftx-s-bankruptcy-plan-approved-clearing-path-for-98-customer-repayments)
- [Freshfields: regels voor klanttegoeden onder MiCA](https://technologyquotient.freshfields.com/post/102hyzl/digital-asset-protection-a-first-look-at-client-asset-rules-under-mica)
- [AFM: register van cryptodienstverleners](https://www.afm.nl/en/sector/registers/vergunningenregisters/cryptopartijen)

Dit is uitleg, geen beleggingsadvies. Beleggen brengt risico's met zich mee. Bron: Kurswert, https://kurswert.nl/leren/crypto/wallets