# AFM, DNB en wat er gebeurt als je broker omvalt

> Bij een goede broker zijn jouw effecten gescheiden van het bezit van de broker zelf. De garantieregelingen zijn een vangnet voor als dat misgaat, niet tegen koersverlies.

Leerpad: Regels en belasting in Nederland, les 2 van 3. Bron: https://kurswert.nl/leren/nederland/toezicht-en-bescherming. Bijgewerkt: 2026-10-13.

Je hebt €8.000 aan ETF's bij een online broker. Op een ochtend lees je dat die broker in de problemen zit. Ben je je geld kwijt? Meestal niet. Maar om te snappen waarom, moet je weten wie er op de winkel past en welke vangnetten er zijn.

## AFM en DNB: wie doet wat

Nederland heeft twee financiële toezichthouders. De **AFM**, de Autoriteit Financiële Markten, let op gedrag. Geven banken, brokers en cryptobedrijven eerlijke informatie? Verkopen ze je geen product dat niet bij je past? Is hun reclame niet misleidend? De AFM geeft ook de vergunningen aan brokers en andere beleggingsondernemingen.

**DNB**, De Nederlandsche Bank, let op stevigheid. Hebben banken, verzekeraars, pensioenfondsen en beleggingsondernemingen genoeg buffers om tegen een stootje te kunnen? DNB voert ook de twee garantieregelingen uit waar je hieronder over leest.

## Als je broker of bank omvalt

De belangrijkste bescherming heet vermogensscheiding. Een broker moet jouw effecten gescheiden houden van zijn eigen bezit, vaak via een aparte bewaarinstelling. Gaat de broker failliet, dan horen jouw ETF's niet bij de boedel waar schuldeisers aan mogen komen. Je krijgt ze terug of ze worden overgezet. Dat kan wel even duren, en koersverlies in de tussentijd is voor jou.

Gaat er toch iets mis, bijvoorbeeld door fraude of een rommelige administratie, dan is er het **beleggerscompensatiestelsel**. Dat vergoedt tot €20.000 per persoon als een beleggingsonderneming je effecten of geld niet kan teruggeven. Koersverlies vergoedt het nooit, en crypto valt er niet onder. Bij een broker uit een ander EU-land geldt meestal de regeling van dat land, met minimaal €20.000.

### Voorbeeld: Mila en haar broker

Mila (24) heeft €35.000 aan ETF's bij een Nederlandse broker. De broker gaat failliet.

- Is de vermogensscheiding op orde, dan krijgt ze al haar ETF's terug of worden ze overgezet.
- Ontbreekt er door fraude €10.000 aan effecten, dan vergoedt het beleggerscompensatiestelsel die €10.000.
- Ontbreekt er €30.000, dan krijgt ze €20.000 vergoed. Voor de rest meldt ze zich als schuldeiser bij de curator, met een onzekere uitkomst.

Bij beleggen met geleend geld, bij sommige derivaten en als je broker je effecten mag uitlenen, ben je minder goed beschermd. Lees in de voorwaarden hoe je effecten worden bewaard en wat er met losse euro's op je rekening gebeurt. Meer in [een broker kiezen](https://kurswert.nl/leren/etf/broker-kiezen).

Voor spaargeld geldt het **depositogarantiestelsel**. Gaat je bank failliet, dan krijg je tot €100.000 per persoon per bank terug, binnen zeven werkdagen. Let op merknamen: horen twee spaarlabels bij dezelfde bank, dan tellen je tegoeden samen voor die €100.000. In het register van DNB zie je welke merknamen bij welke bank horen.

## Klachten, het register en de waarschuwingslijst

Ben je het oneens met je bank, broker of verzekeraar, dien dan eerst een klacht in bij het bedrijf zelf. Kom je er samen niet uit, of hoor je na acht weken nog niets, dan kun je naar het Kifid, het Klachteninstituut Financiële Dienstverlening. Dat is sneller en goedkoper dan een rechtszaak. Wacht niet te lang: het Kifid werkt met termijnen.

Voordat je ergens geld heen stuurt: zoek de aanbieder op in het register van de AFM. Staat hij er niet in, of staat hij op de waarschuwingslijst van de AFM, doe het dan niet. Oplichters bouwen nette websites, kiezen namen die lijken op die van echte bedrijven en beloven vaste hoge rendementen. Lees ook [oplichting herkennen](https://kurswert.nl/leren/crypto/oplichting).

## Crypto en MiCA

Sinds 30 december 2024 gelden in de hele EU dezelfde regels voor cryptobedrijven: MiCA. In Nederland liep de overgangsperiode tot 30 juni 2025. Wie hier cryptodiensten aanbiedt, heeft sindsdien een MiCA-vergunning nodig, en de AFM houdt toezicht. Bedrijven moeten je eerlijk informeren en jouw crypto gescheiden houden van hun eigen bezit.

Maar MiCA beschermt je niet tegen koersdalingen, en er is geen compensatiestelsel zoals voor effecten. Bewaar je je crypto zelf, lees dan [bewaren: exchanges, wallets en je herstelzin](https://kurswert.nl/leren/crypto/wallets).

Drie dingen die je vandaag kunt doen: zoek je broker op in het AFM-register, lees in de voorwaarden hoe je effecten worden bewaard, en check of je spaargeld per bank onder de €100.000 blijft.

## Onthoud

- De AFM let op gedrag en geeft vergunningen aan brokers. DNB let op de financiële stevigheid van instellingen.
- Je effecten horen gescheiden te zijn van het bezit van je broker. Bij een faillissement vallen ze niet in de boedel.
- Het beleggerscompensatiestelsel vergoedt tot €20.000 als een broker je effecten of geld niet kan teruggeven. Nooit koersverlies, en geen crypto.
- Spaargeld is tot €100.000 per persoon per bank beschermd door het depositogarantiestelsel.
- Check een aanbieder altijd in het AFM-register en op de waarschuwingslijst. Klachten gaan eerst naar het bedrijf, daarna naar het Kifid.

## Bronnen

- [DNB: Beleggerscompensatie](https://www.dnb.nl/betrouwbare-financiele-sector/beleggerscompensatie/)
- [Rijksoverheid: Wat gebeurt er met mijn tegoeden als mijn beleggingsonderneming failliet gaat?](https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/financiele-sector/vraag-en-antwoord/wat-gebeurt-er-met-mijn-tegoeden-als-mijn-beleggingsonderneming-failliet-gaat)
- [AFM: Zijn mijn geld en beleggingen veilig?](https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/producten/beleggen/beschermingsregelingen)
- [DNB: Nederlandse Depositogarantie](https://www.dnb.nl/betrouwbare-financiele-sector/nederlandse-depositogarantie/)
- [AFM: registers](https://www.afm.nl/nl-nl/sector/registers)
- [Kifid: Klachteninstituut Financiële Dienstverlening](https://www.kifid.nl/)
- [Rijksoverheid: Europese regels voor crypto (MiCA)](https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/financiele-sector/cryptowet)

Dit is uitleg, geen beleggingsadvies. Beleggen brengt risico's met zich mee. Bron: Kurswert, https://kurswert.nl/leren/nederland/toezicht-en-bescherming