Verzekeringen: wat moet, wat hoeft niet

Rond je achttiende komen de brieven en de advertenties: zorgverzekering, aansprakelijkheid, inboedel, reisverzekering, uitvaart, een verzekering voor je telefoon. Verzekeraars zijn dol op jonge klanten, want wie nu tekent, betaalt vaak jaren. Wat heb je echt nodig? Eén vraag helpt bij elke polis: kan ik deze schade zelf betalen als het misgaat?

Verplicht: je zorgverzekering en je kenteken

Vanaf je achttiende heb je een eigen zorgverzekering nodig. Je betaalt premie vanaf de eerste van de maand na je verjaardag, in 2026 gemiddeld rond de €159 per maand. Met een laag inkomen, bijvoorbeeld naast je studie, kun je zorgtoeslag krijgen.

Daarnaast is er het eigen risico: de eerste €385 aan zorgkosten per jaar betaal je in 2026 zelf. Voor de huisarts geldt het niet. Voor 2027 is €400 aangekondigd. Je kunt het eigen risico vrijwillig verhogen, met hoogstens €500, in ruil voor een lagere premie. Doe dat alleen als dat bedrag gewoon in je buffer staat.

Heb je een auto, scooter of brommer, dan is een WA-verzekering verplicht. Die betaalt de schade die je met je voertuig bij een ander veroorzaakt.

Bijna altijd slim: aansprakelijkheid

Een aansprakelijkheidsverzekering betaalt als jij per ongeluk schade maakt bij een ander. Je fietst tegen een geparkeerde auto en het portier moet worden gespoten. Je stoot bij een vriend thuis de televisie om. Dat loopt al snel op tot honderden of duizenden euro's, en bij letsel tot veel meer. De premie is meestal een paar euro per maand.

Woon je nog thuis of studeer je, dan ben je vaak nog meeverzekerd via je ouders. Bij studenten is dat meestal tot hun 27e. Kijk in de voorwaarden van hun polis voordat je er zelf een afsluit.

Hangt af van je situatie

• Inboedel. Dekt je spullen thuis bij brand, inbraak of waterschade. Met een kamer vol tweedehands meubels kun je een tegenvaller misschien zelf opvangen. Met een eigen woning, een dure laptop en een racefiets wordt het al snel slim. Vraag bij een studentenkamer eerst of de verhuurder een collectieve verzekering heeft.
• Reisverzekering. Je basisverzekering vergoedt zorg in het buitenland, maar hoogstens wat dezelfde zorg in Nederland kost. In een privékliniek kan het verschil oplopen tot duizenden euro's. Ga je vaak naar het buitenland, en zeker buiten Europa, dan is een reisverzekering met dekking voor medische kosten verstandig.
• Uitvaart. Op je twintigste vooral een kwestie van gemoedsrust. Je betaalt tientallen jaren premie. Geld op een spaarrekening kan hetzelfde doel dienen.
• Arbeidsongeschiktheid als zzp'er. Als werknemer krijg je bij ziekte twee jaar loon doorbetaald en daarna mogelijk een WIA-uitkering. Als zelfstandige heb je dat niet. Er ligt sinds maart 2026 een wetsvoorstel voor een verplichte basisverzekering, maar tot die er is, regel je het zelf: met een verzekering of een flinke buffer.

Niet oververzekeren

Elke polis kost premie, en de verzekeraar verdient eraan. Gemiddeld krijg je dus minder terug dan je betaalt. Dat is de prijs voor zekerheid, en die is het waard bij schade die je zelf niet kunt dragen. Voor kleine schade is het duur geld.

Let ook op dubbele dekking. Een reisverzekering vergoedt soms dezelfde medische kosten als je aanvullende zorgverzekering. En een extra garantie bij de kassa overlapt vaak met je wettelijke recht op een product dat zo lang meegaat als je mag verwachten. Wat je zelf uit je buffer kunt betalen, hoef je niet te verzekeren.